\documentstyle{article}
\begin{document}

Bilgisayar 
A=glar=i K=ut=uphanecilikte Yeni Ufuklar A=c=iyor
Erol =Inelmen
Meslek
Y=uksek Okulu, Elektronik Program=i, Bo=gazi=ci =Universitesi, Bebek-=Istanbul

=Ozet

D=unyan=in
her k=o=sesini sarmakta olan bilgisayar destekl=i haberle=sme a=glar=i
sayesinde ki=sisel bilgisaylar=im=iz ile bilgi al=i=sveri=sinde bulunmak
m=umk=und=ur. Art=ik ekranlar=im=iz d=unyaya -ara=st=irma kurumlar=ina,
=ozel =sirketlere, resmi dairelere ve di=ger kullan=ic=ilara- a=c=ilan
birer pencere haline gelmi=stir. Haberle=sme a=glar=i ayn=i zamanda
k=ut=uphaneleri de etkilemekte, bu sayede =cal=i=sma d=uzenlerinde
b=uy=uk de=gi=siklikler g=ozlenmektedir.
Bu yaz=in=in amac=i, bilgisayar
a=glar=in=in =ca=gda=s k=ut=uphanelere sa=glad=i=g=i imkanlar=i ara=st=irmak
ve =ulkemizdeki durumu inceledikten sonra =onerilerde bulunmakt=ir.
K=ut=uphanelerin geli=smesi, ancak ihtiya=c duyulan nitelikli personelin
yeti=stirilmesi ile sa=glanabilece=ginden, yo=gun bir e=gitim ve ara=st=irma
program=i y=ur=uten bir bili=sim enstit=us=u kurulmas=i d=u=s=un=ulmektedir.
Bu ama=c i=cin =onerilen enstit=ude, kataloglama teknikleri ve bilgisayar
a=glar=in=in kullan=im=i, i=slenecek konular aras=inda =ong=or=ulmektedir.

1.  G=IR=I=S

Y=uksek teknoloji ara=st=irmalar=i, bilgisayar ve haberle=sme
donan=imlar=inda, 1980’den itibaren b=uy=uk yenilikleri getirirken,
bilgisayar a=glar=in=in geli=smesine imkan vermi=stir. Bu geli=smeler,
1990’l=i y=illardan itibaren bilgisayarlar=in kendi ortamlar=inda
bulunan bilgileri yan=i s=ira, ba=gl=i olduklar=i di=ger bilgisayarlar=i
da uzaktan kullanma imkan=i getirmi=stir. Bilgisayar a=glar=i, ya=sam=im=iz=in
bir =cok alanlar=inda -y=onetim, bankac=il=ik, e=gitim- yenilikler
ile birlikte "bilgi toplumu" kavram=in=i g=undeme getirmi=stir. Toplumun
ihtiya=c duydu=gu bilginin sa=glanmas=i, i=slenmesi ve kullan=im=i ara=st=irmalar=i
ve uygulamac=ilar=i s=urekli olarak me=sgul etmektedir. (McPherson,
1995). =Ca=gda=s bir toplumun olu=smas=in=i sa=glamak amac=i ile, Japonya'da
2010 y=il=ina kadar b=ut=un evleri bir haberle=sme sistemine ba=glayacak
bir bilgi devrimi planlanm=i=st=ir (Glocom, 1995).
Bu yaz=ida, "bigi
toplumu" olu=smas=i i=cin k=ut=uphanelere d=u=sen yeni g=orevler incelenmektedir.
Bu olu=sumda, k=ut=uphanelerin sadece yay=inlar=in depoland=i=g=i bir
ortam olmaktan =c=ikarak, bilgisayar a=glar=indan nas=il faydalanabilece=gi
g=osterilmektedir.

2. D=UNYA K=UT=UPHANELER=INDE GELI=SMELER

E=gitim
ve ara=st=irmalar=in bilgi kaynaklar=indan biri olmas=i nedeniyle,
kurumlar kendi k=ut=uphanelerini kurmak ve geli=stirmek i=cin =ca=glar
boyunca =ozen g=ostermi=slerdir. Teknolojideki geli=smelere paralel
olarak k=ut=uphaneler belirgin =u=c ayr=i devir ya=sam=i=slard=ir: a.)
matbaan=in kesfi ile =co=galan kitap say=is=i bilginin daha kolay
yay=ilmas=ina, b.) bilgisayar yaz=il=im ve donam=inlar=in yard=im=i ile
hizmetlerin -sipari=s verme ve bilgi tarama- daha h=izl=i sa=glanmas=ina,
c.) haberle=sme a=glar=in=in kurulmas=i ile bilgi kaynaklar=in payla=s=im=ina,
yard=imc=i olmu=slard=ir (Plassard and Line, 1988). 
Bilgisayar ile
bilgi tarama y=ontemlerinde b=uy=uk de=gi=siklerin (Mann, 1987) yan=i
s=ira, bas=il=i yay=in=in =cok pahal=i olmas=i nedeniyle elektronik ortamlarda
bilginin aktar=ild=i=g=i (Smith, 1990) g=ozlenirken, =universiteleraras=i
ulusal k=ut=uphane a=glar=i -Carnegie Mellon =orne=gi gibi- kurulmas=ina
ba=slanm=i=st=ir (Arms, 1990). INTERNET'e ba=gl=i olan Israel ve Holanda
=universite k=ut=uphaneleri, bilgisayar a=glar=in=in bug=unk=u durumunu
cok iyi bir =sekilde belgelemektedir. K=ut=uphanelerde bilgi tarama
i=cin geli=stirilen CARL ve ALEPH veritaban=i sistemleri kullan=im=i
=cok yayg=inla=sm=i=st=ir. K=ut=uphanelerin bir araya gelerek kurduklar=i
OCLC'nin veri tabancnda 34.000.000 eser kataloglanm=i=s, isteyen
k=ut=uphanelerde bilgisayar a=glar=indan FirstSearch yaz=il=im=i ile
hizmet al=inmas=i sa=glanm=ist=ir.

3. T=URK=IYE'DE K=UT=UPHANEC=IL=IK VE B=IL=IM


T=UB=ITAK b=unyesinde ger=cekle=stirilen "Bilim ve Teknolojide
At=il=im Projesi" 'ni inceleyen Bo=gazi=ci =Universitesi, Elektronik
M=uhendislik B=ol=um=u =o=gretim =uyelerinden Prof. Dr. B=ulent Sankur,
"bili=sim insanlar=in ya=samlar=in=i daha k=okten etkilemekte, toplumun
ve ekonominin her cephesine sinebilmekte, insanlar=in varolu=s
tiplerini ve =cal=i=sma tarzlar=in=in bi=cimlendirmekte ve toplumun
evrimini ivmelendirebilmekte" oldu=gunu savunmaktad=ir (Sankur
ve =Inelmen, 1995). Bilgi toplumu olmam=iza imkan sa=glayan bili=simdeki
geli=smeler, ferdlerin yeni bir anlay=i=s ile e=gitilmesi gerekti=gini
ortaya koymaktad=ir: bilgiyi ezberlemek yerine, kullanabilmesini
bilen ferdler yeti=stirmek ama=clanmal=id=ir. Bu yeni anlay=i=s=i desteklemek
i=cin, k=ut=uphanelerimize =onemli g=orevler d=u=smektedir. 
=Universitelerimizde
4.560.000 kitap ve 1.200.000 ciltlenmi=s dergi, Milli K=ut=uphane'mizde
1.500.000 d=ok=uman (Akbulut and At=ilgan, 1995), ve =ulkemizde k=ut=uphaneler
aras=i ulusal bilgi a=g=i kurulmas=i i=cin bir =oneri 1991 y=il=inda
yap=ilm=i=s  olmas=ina ra=gmen (Toplu, 1991), Bilkent ve Anadolu =Universiteleri
d=i=s=inda kataloglar=in=i d=unyaya a=cm=i=s olan ba=ska k=ut=uphanemiz maalesef
yoktur. En kisa zamanda k=ut=uphanelerimiz kataloglar=i magnetik
ortama ge=cirilerek, istenilen bilgileri bilgisayar a=glar=i kapsam=inda
ortak bir tarama program=i kullanarak sa=glayacak giri=simlerde
bulunmak durumday=iz. D=ok=uman sa=glanmas=i, payla=s=ilmas=i ve taranmas=i
kolayla=st=iracak bu ara=c ile her yil yap=ilan uluslararas=i k=ut=uphaneciler
toplant=ilar=inda -bundan sonraki ilk toplant=i 1996'da =Cin'de yap=ilacak-=ulkemizin
daha iyi tan=it=ilmas=i m=umk=un olacakt=ir. 

4. SONU=C

=Ulkemizin "bilgi
devrimi"ne ayak uydurmas=in=i arzu ediyorsak, k=ut=uphanelerimizin
bir an evvel bilgisayar a=glar=in=in sa=glad=i=g=i imkanlar=indan yararlanarak
di=s dunyaya a=c=ilmas=i gerekmektedir. Elektronik yay=inc=il=i=g=in gelecek
y=illarda artaca=g=in=i d=u=s=unerek, =simdiden gerekli yaz=il=im ve donamlar=in
elde edilmesi i=cin planlarin yap=ilmas=i d=u=s=un=ulmelidir. Sekt=or=un
katk=ilar=i ile kurulacak olan bir "ulusal bili=sim enstit=us=u" ile
hedeflere daha k=isa zamanda eri=silece=gini =umit etmekteyiz.

TE=SEKK=UR
Bilkent
=Universitesinden Do=c.Dr.Mustafa Akg=ul -yaz=il=im i=cin- ve Bo=gazi=ci
=Universitesinden Do=c.Dr.Ufuk =Ca=glayan -donan=im i=cin- bilgisayar
a=glar=i kullan=im=i i=cin sa=glad=iklar=i destek i=cin te=sekk=ur ederim.
Say=in Dilek =Unalan’n=in yard=imlar=ina te=sekk=ur ederim

REFERANSLAR

Akbulut, M. and At=ilgan, D., (1995). "Libraries and Librarianship in Turkey",
IFLA Journal 21:2, p 83-88.

Arms, C., (1990). "Campus Strategies
for Libraries and Electronic Information", EDUCOM publication.

Glocom, (1995). 
"Fundamental Policies for the Creation of an Advanced
Information-Intensive Society", Report of the Committee Affiliated
to the Prime Ministry of Japan, February 21, 1995

McPherson, P.K.M., (1995). "Information Mastery", Managing Information,
Aslib, June 1995, p 33-36.

Mann, T., (1987). "A Guide to Library
Research Methods", Oxford University Press.

Plassard, M. and
Line, M., (1988)."The Impact of New Technology on Document Availability
and Access", published by IFLA. 

Sankur, B. ve =Inelmen, E., (1995)
"At=il=im Zemini =Uzerinde D=u=s=unceler", Gerilim, Bo=gazi=ci =Universitesi,
Elektrik M=uhendisli=gi yay=in=i, say=i 10, s.6-8.

Smith, E., (1990)
"K=ut=uphaneci, Bilim Adam=i ve Ara=st=irma K=ut=uphanesinin Gelece=gi",
Universite ve cAra=st=irma K=ut=uphaneleri Derne=gi yay=in=i, Ankara.

Toplu, M., (1991) "Ulusal Bilgi A=glar=inda Marc Format=i'n=in =Onemi ve
Yararlar=i" K=ut=uphane-Enformasyon- Ar=siv Alan=inda Yeni Teknolojileri
ve T=urkmarc Sempozyomu", Kesero=glu H. (edit=or), =Istanbul, s 111-128.


\end{document}