AVRUPA BİRLİĞİ YOLUNDAKİ TÜRKİYE’DE İNTERNET TEKNOLOJİLERİNİN BİLGİ TOPLUMU HEDEFİNE KATKISI: YENİ TİCARET KANUNU ÖRNEĞİ

Ali Haydar DOĞU

Karadeniz Teknik Üniversitesi

ahdogu__AT__ktu.edu.tr


Anahtar kelimeler: Bilgi Toplumu Stratejisi, Ticaret Kanunu, Elektronik İşlem, İnternet Sitesi


1990’lı yıllardan itibaren başlayarak hızla devam eden Bilgi Toplumu’na dönüşüm sürecinde ulaşılmak istenen son nokta; rekabet gücü artırılarak dünya hâsılasından daha fazla pay almak ve toplumun refah seviyesini artırmaktır. Bu noktaya ulaşmada; bilgi ve iletişim teknolojileri; bilgiyi üretme, işleme ve saklama, paylaşma ve kolay erişim, karar alma süreçlerinde etkin kullanım, yeni organizasyonel yapılar ve iş süreçlerinin oluşumu ve yeni pazarlara erişim imkânları sunarak verimlilik artışı sağlanmasında kritik rol oynamaktadır. Bilgi Toplumu olma yönünde hızla ilerlemek isteyen Türkiye, Avrupa Birliği üyesi olmak için 2005 yılında müzakerelere başlamıştır. Bu müzakerelerden biride, Elektronik İşlem ve Bilgi Toplumu alanındadır. İşletmelerin, sorumlu oldukları gerek üyeleri gerekse hizmet sundukları topluma karşı şeffaf olmalarını sağlamak amacı ile kendilerine bir web sitesi kurmaları gerekmektedir. Bu bağlamda Türkiye, ticaret kanununda değişikliğe gitmekte ve Sanayi ve Ticaret Odaları’na bağlı tüm şirketlerin web sayfalarının olmasını sağlamayı planlamaktadır. Avrupa Birliği’nin getirdiği bu kriter, bilişim alanında yeni istihdam alanının açılması anlamındadır. Kanunun yasalaşıp yürürlüğe girmesinden önce bilişim alanında yapılması gereken ön hazırlıklar mevcuttur. Dünya ekonomisi ile entegre olma, yüksek ve sürdürülebilir büyüme oranları ile ekonomik istikrarın sürekli kılınması hedefi doğrultusunda; şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri üzerine kurulu olan yeni Türk Ticaret Kanunu Tasarısı’nın yasalaşmasıyla toplumun tüm paydaşlarının bilgiye erişebilirliği ve çıkarlarının korunması da sağlanacaktır. Bu çalışmada; yeni kanunun uygulanmaya başlaması ile birlikte bilgi toplumunda meydana gelecek olan değişim ve yenilikler ele alınmıştır. Şirketlerin, web siteleri üzerinden hangi işlemleri yapacağı, istihdam edecekleri bilgi çalışanlarında aranacak nitelikler incelenmiştir. Çalışma ayrıca, TBMM ‘nde yasalaşmayı bekleyen kanunun varlığını ve bilişimden ne beklendiği konusunda toplumu haberdar etmektedir. Bu beklentileri daha iyi analiz edebilmek, sanayi toplumundan bilgi toplumuna geçiş sürecinde ki kamuoyu beklentisi ve ihtiyaçlarını tespit etmek için Trabzon Barosu anket çalışması düzenlenmiş ve sonuçları çalışma içerisinde paylaşılmıştır.